Ondanks dat op de bekende gouden messen van Maple vele schaatstoppers hun prijzen pakten, ging het merk deze zomer failliet. Valt er nu nog wat te kiezen voor de professionals? Een uitgebreide analyse over innovatie en keuzevrijheid in materiaal met Martin Hersman, Jan Maarten Heideman en Sjoerd den Hertog. “Het ijzer dat voor de één werkt, kan een ander totaal niet liggen.”

In de top van de markt manifesteerde Maple zich de afgelopen decennia nadrukkelijk als de uitdager van Viking. Met Shani Davis als één van de eerste en grootste ambassadeurs bleek het merk in staat de alleenheerschappij van Viking te doorbreken. In de afgelopen tien jaar mengde Cádomotus zich in de strijd, met onder andere wereldtitels voor Bob de Jong en vele marathonzeges voor Mariska Huisman.

Sjoerd den Hertog kiest voor Cadomotus schaatsen

Balans tussen sturen en druk

Meer topmerken met aanbod helpt topschaatsers aan keuze. Om te zoeken naar wat het beste past. Winnaar van de marathoncompetitie Sjoerd den Hertog weet hoe belangrijk dat is. “We zoeken allemaal hetzelfde: de juiste balans tussen sturen en druk. In welk ijzer je die balans vindt, dat is voor iedereen anders, want iedere schaatser is qua fysiek en techniek anders. Het leidt tot een andere vraag naar eigenschappen van je materiaal. Het ijzer dat voor de één werkt, kan een ander totaal niet liggen. Keuze hebben maakt dus de wereld aan verschil.”

Voor hen is een topmerk weggevallen, maar daar is wel een eenvoudige oplossing voor, zegt schaatscommentator Martin Hersman. “Je kan natuurlijk nog snel 10 sets messen inslaan. Daar kan je dan de rest van je carrière wel mee uit zitten.” Hij reed zelf nog jarenlang op de befaamde schaatsschoenen met stalen platen eronder. “Die werden ook al lang niet meer gemaakt, maar ik kon toen niet zonder.” Uiteindelijk stapte hij na veel testen over op Seves custom schoenen, waar hij zichtbaar tijdwinst mee behaalde. “Ik won prompt een World Cup 5.000 meter.”

Hersman: “Veel bewandelen de traditionele weg”

Hersman ziet nu dat schaatsers de overstap maken van de gouden buis van Maple naar ander materiaal. “Het lijkt erop dat Viking precies op tijd in het gat is gestapt met de ontwikkeling van de Sapphire, die veel van de eigenschappen lijkt te hebben die de Maple’s hadden. Daarnaast hebben ze ook nog de Icon.” Zet dat naast het feit dat langebaanschaatsers over het algemeen de traditionele weg bewandelen. “De Cádomotus buizen ‘wonnen’ alle klassementen in de marathon, maar in de langebaan grijpt men liever naar wat men kent. Over het algemeen is het zo dat men pas durft kiezen voor innovatief materiaal als een ander er hard op rijdt. Viking had honderd jaar dezelfde buis, waardoor ze rijders dwongen iets anders te proberen, maar heeft nu goede alternatieven. Kijk, dan moet je als tweede merk wel van heel goede huize komen om daar tussen te komen.”

Toch is het goed dat er een tweede merk is, weet oud-schaatser Arjan Mombarg. Hij is eigenaar van schaatswinkel Free-Wheel: “Ik wil mensen in mijn winkel altijd alternatieven kunnen bieden. We hadden drie merken, met Viking, Maple en Cádomotus. Nu is Maple weg, Cádomotus blijft en er komt met Evo wellicht een goed alternatief.”

Heideman: “Het heeft mij overwinningen gebracht”

Het nieuwe Evo heeft in de top van de markt echter nog geen competitieve buis in productie. Cádomotus al zo’n tien jaar. Den Hertog, de verrassende klassementswinnaar van afgelopen seizoen, rijdt al jaren op Cádomotus Record. “Het bleek voor mij een schot in de roos. Ik hoef niet hele stijve ijzer, omdat ik licht ben en niet veel absolute kracht heb.” De ijzers vallen sowieso in de smaak in het marathonpeloton. Klassementswinnaar bij de dames Iris van der Stelt en bij de beloften Jan Korenberg rijden ook al jaren op Cádomotus ijzers.

Jan Maarten Heideman reed in de laatste jaren van zijn carrière ook op Cádomotus. Hij probeerde vrijwel alles gedurende zijn schaatsleven en werkte mee aan ontwikkelingen. Van wisselschaats, 3-d schaats tot de ultradunne messen van 0,55mm. “Ik denk zeker dat het mij overwinningen gebracht heeft”, zegt de vorig jaar gestopte recordwinnaar in het marathonschaatsen over zijn niet aflatende drang naar testen en vernieuwen. Heideman was in staat los van de vooroordelen en de gangbaarheid in de markt, zijn eigen weg te gaan. Zo bleef hij bijvoorbeeld heel lang op Raps rijden. “Die kwamen op een gegeven moment nog met de V10, terwijl veel al van Raps af waren gestapt. Maar die V10 reed echt heel erg fijn. Ze gingen bovendien nooit, maar dan ook nooit kapot op natuurijs.”

Niet iedereen is ervoor in de wieg gelegd, weet Heideman. “Ik vond het heel erg leuk om te testen en verbeteringen te zien. Maar testen kost je in ieder geval één training. Ik had en nam daar de tijd voor. Niet iedereen kan dat zo doen.”

Heideman ziet graag dat meerdere merken zich manifesteren met topmoddellen. “Omdat ze elkaar naar een hoger niveau brengen. Merken stimuleren elkaar om te vernieuwen.”

Iris van der Stelt kiest voor Cadomotus schaatsen

Ieder merk innoveert anders

En vernieuwen doet ieder merk op zijn eigen manier, zegt Cádomotus’ eigenaar Diederik Hol. “Viking heeft een enorme historie en de focus volledig op langebaanschaatsen. Wij richten ons op zowel inline, shorttrack als langebaan en marathon. Dat geeft het voordeel dat we makkelijker out of the box kunnen denken en ontwikkelen. Onze Omega schaatshelm is daarvan een voorbeeld; het is de eerste echte schaatshelm die we hebben kunnen ontwikkelen dankzij inspiratie en ervaring die we in andere sporten hebben opgedaan.”

“Omdat we producten bedenken die vernieuwend en verrassend zijn, hebben we minder grip op de traditionele markt, en meer op de nieuwe generatie. Jonge sporters die zelf het schaatsen ook combineren met inline, shorttrack of wielrennen.”

Daar ligt ook de toekomst van de sport, is zijn overtuiging. “De belangstelling voor schaatsen alléén daalt. De kans voor het schaatsen ligt juist in de verbinding met skeeleren, wielrennen en shorttrack. Het past ook bij de moderne opvatting van het veelzijdig ontwikkelen van talent.”

Terug naar de ijsbaan: experimenteren met materiaal hoort bij het leven van een topschaatser. Den Hertog: “Dat zie ik ook om me heen. Er wordt veel over materiaal gesproken en er wordt veel geëxperimenteerd. Iedereen weet dat daar winst uit te halen valt.”

Team mkbasics rijdt op Cadomotus schaatsen